Voormalige eilanden in Nederland | Tholen

“Eilanden hebben iets speciaals. Ze zijn omringd door water. Vanwege het isolement is de sfeer er anders. Bij storm kun je niet weg en anderen kunnen jou niet 1-2-3 bereiken. Een ongerept stukje land midden in het water met een prachtige natuur. Dat biedt volop kansen voor het maken van mooie wandelingen.” Ik kan het niet beter verwoorden dan de auteur van de wandelgids ‘De mooiste eilandwandelingen van Nederland’. Urk

De ondertitel van deze fraai vormgegeven en praktische gids is niet onbelangrijk voor een islomaan als mezelf: 18 wandelroutes op 13 schier- of voormalige eilanden. Tiengemeten, Vlieland en Schiermonnikoog zijn de echte eilanden in de reeks. Ze zijn immers op geen enkele wijze verbonden met het vasteland. Maar het zijn de voormalige eilanden die me het meest intrigeren: Tholen, Sint-Philipsland, Marken, Schouwen-Duiveland, Wieringen, Schokland en Urk. Opgesomde eilanden zijn inmiddels door dam of brug verbonden met het vasteland.
En laat ons ook de kunstmatige eilanden niet vergeten: Neeltje Jans, Roosteren en Schouwen. Neeltje Jans is wellicht het bekendste. Het werd aangelegd om een tweede watersnoodramp in Nederland te voorkomen. Eilandjes in de rivier de Maas bij Roosteren en Stevensweert ontstonden dan weer door de grindwinning.

In deze aflevering: Tholen

Sint Maartensdijk en Scherpenisse beschikten tot aan de Deltawerken over een eigen zeehaven. Goed bereikbaar was de haven niet, want de scheepslieden moesten voortdurend de diepte peilen om veilig naar de haven te kunnen koersen. Dat deden ze met een dieplood, in het Frans ‘plumet’ genaamd. Dit verklaart de naam Pluimpot voor de oude haven. Na de watersnoodramp van 1953 is de Pluimpot afgesloten en bij Scherpenisse zelfs drooggelegd. Het is nu een broed- en foerageergebied voor talloze vogels dat je vanaf de dijk goed kunt bekijken. Het water in de Pluimpot kent overgangen van zout naar brak naar zoet. Planten als zeekraal, zeegerst en schorrezout groeien hier tussen het riet en de zeebies. In de monding van de Pluimpot is door de afdamming een strandje ontstaan. Het strandje is bij laagwater afgesloten door de dam. Bij hoogwater stroomt het water over de da en worden er schelpen op het strandje aangevoerd. Na een ommetje over de Groenedijk loop je over de gedempte haven het mooie marktplein van Sint Maartensdijk op.